Het pré-mbo traject biedt jongeren uit het voortgezet speciaal onderwijs (VSO) de ondersteuning die ze nodig hebben voor een succesvolle overgang naar het mbo. Met een op maat gemaakt programma kunnen deze jongeren hun studievaardigheden en zelfvertrouwen aanzienlijk verbeteren. Julian en Rinse, twee deelnemers aan het traject, delen hun persoonlijke verhalen en laten zien hoe ze zijn gegroeid.
Julian: open communicatie en wederzijds begrip
Julian Borghuis (20 jaar) heeft zijn mbo-opleiding met succes afgerond en werkt nu bij Teunis IT & Telecom. Hier beantwoordt hij klantvragen, onderhoudt hij netwerken en verzorgt hij installaties. Julian heeft zijn plek binnen het bedrijf gevonden en voelt zich goed op zijn gemak. In het verleden vond hij het moeilijk om sociale signalen te interpreteren en het gedrag van anderen in te schatten. Dankzij de begeleiding die hij tijdens het pré-mbo traject heeft gekregen, heeft hij hierin grote stappen gezet. “Wanneer collega’s grapjes maken, weet ik soms niet of het serieus bedoeld is of niet. Dit zorgde vaak voor ongemakkelijke momenten en conflicten.
Ik kreeg zelfs ontslag, vanwege deze misverstanden,” vertelt Julian. “In mijn vorige banen in de supermarkt was er niet veel ruimte voor een gesprek, waardoor ik situaties niet kon oplossen.” Tijdens het pré-mbo traject leerde Julian beter te reageren op verschillende sociale situaties. “Vaak vertellen mensen pas later wat hen dwarszit en dan weet ik niet meer wat er is gebeurd. Ik heb geleerd om direct om feedback te vragen als ik iets verkeerd inschat. Dat is heel waardevol voor me,” legt hij uit. “Bij Teunis IT & Telecom werken we in een klein team, dus als er iets is, geven we elkaar direct feedback.
Mijn collega’s weten nu hoe ik werk en wie ik ben, wat de communicatie een stuk gemakkelijker maakt.” Lidwien Olthof, een van de docenten van het pré-mbo traject, is trots op zijn ontwikkeling: “Julian had een duidelijk doel voor ogen en was erg leergierig. Ik ben ontzettend blij met de stappen die hij heeft gezet en wat hij heeft bereikt bij Teunis IT & Telecom. Daar kan hij volledig zichzelf zijn.”
Rinse: zelfvertrouwen door praktische ervaringen
Rinse Karst (22 jaar) is eerstejaars student van de mbo-opleiding Expert IT Systems and Devices en loopt stage bij Zwanenberg.nl, waar hij op de servicedesk technische problemen oplost. Ondanks dat hij zijn stage leuk vindt, was de start erg spannend voor hem. “Ik vind het moeilijk om sociale gesprekken te voeren en dingen te regelen, zoals het vinden van een stageplek of het schrijven van sollicitatiebrieven,” vertelt hij. Ook Rinse volgde het pré-mbo traject en kreeg begeleiding van Lidwien en een collega. “In de eerste gesprekken bespraken we wat ik nodig had om verder te komen.
We bepaalden samen welke trainingen het meest nuttig voor me zouden zijn. Veel van het traject was gericht op stagevoorbereiding en het ontwikkelen van sollicitatievaardigheden.” Rinse vervolgt: “In de trainingen leerde ik hoe je een sollicitatiebrief goed opzet en hoe je deze kunt aanpassen voor verschillende bedrijven. Ook leerde ik om me voor te bereiden op het gesprek zelf en hoe we verzorgd en zelfverzekerd overkomen.” De trainingen gaven Rinse niet alleen praktische tools, maar ook een sterker zelfbeeld. Lidwien voegt toe: “Het is prachtig om te zien hoe Rinse door deze trainingen het vertrouwen kreeg om zijn gesprekken vol overtuiging aan te gaan. Het zijn vaak de kleine stapjes die het verschil maken.” Ze herinnert zich een bijzondere training waarin ze een sollicitatiegesprek oefenden. “We hebben het gesprek letterlijk nagespeeld. Ik was de werkgever en Rinse moest binnenkomen en zijn verhaal doen. Het was geweldig om te zien hoe hij dit met steeds meer zelfvertrouwen oppakte. En het is hem gewoon gelukt om een stage te vinden,” vertelt Lidwien trots. “Daar doen we het voor.”
Nu loopt Rinse vijf dagen per week stage en krijgt hij af en toe bezoek van zijn docenten. Hoewel hij het pré-mbo traject momenteel niet meer nodig heeft, weet hij dat de deur altijd openstaat. “Soms stuurt Lidwien een berichtje om te checken hoe het gaat. Het is fijn te weten dat ik altijd bij iemand terechtkan als ik niet weet hoe ik iets moet aanpakken,” zegt Rinse met een glimlach.
Maatwerk voor iedere jongere
Het pré-MBO traject heeft zowel Julian als Rinse geholpen, maar ieder volgde een eigen route. En dát is nou juist ook het mooie van dit traject, legt Lidwien uit. “Het traject is echt maatwerk. Julian wist al goed wat hij wilde en kon daardoor gericht werken aan zijn doelen. Hij had vooral behoefte aan ondersteuning in zijn communicatie en sociale situaties. Rinse kreeg daarentegen door het oefenen van sollicitatiegesprekken het vertrouwen om zijn stage succesvol in te gaan.” Voorafgaand aan het traject is er een intakegesprek en voeren ze één-op-één gesprekken met de jongeren. “We willen ze leren kennen en in kaart brengen waar ze tegenaan lopen en waar we hen bij kunnen helpen. Dit zorgt ervoor dat we samen kunnen bepalen welke trainingen passend zijn.” Lidwien vertelt verder waarom de trainingen in groepen worden gegeven. “Het is belangrijk voor jongeren om te weten dat ze niet alleen staan. Ze kunnen van elkaar leren en elkaar ondersteunen. Het is geweldig om te zien hoe deze twee studenten de vaardigheden die ze hebben geleerd toepassen. Ik ben echt trots op ze.”
Het belang van een goede overdracht van VSO naar MBO
Julian merkt op dat het pré-mbo traject meer bekendheid verdient. “Ik kwam pas in contact met Lidwien toen mijn loopbaanbegeleider het traject noemde. Misschien had ik het eerder kunnen volgen en had ik enkele frustraties op de werkvloer kunnen voorkomen.”
Lidwien werkt nauw samen met Linda Haverslag. Linda is specialist Loopbaancentrum en Passend Onderwijs en is het helemaal eens met het punt van Julian. “Als wij meteen aan het begin van de opleiding met deze jongeren aan de slag kunnen, geeft dat rust. De uitdagingen waar ze tegenaan lopen, komen toch vroeg of laat op hun pad. Als ze pas in hun derde jaar vastlopen en dan bij ons aankloppen, is het moeilijker om bij te sturen. En dat zorgt voor veel meer stress.” Voor Linda is het dan ook belangrijk dat er een goede, warme overdracht is tussen VSO-scholen en het MBO. “Dit initiatief is zo waardevol voor deze doelgroep,” zegt ze met overtuiging. “Het doel is dat studenten uit het VSO met een diagnose ASS bij ons (ROC van Twente) een goede start kunnen maken en rustig hun opleiding kunnen doorlopen. Daarom hoop ik dat VSO-scholen het pré-mbo traject actief aanbevelen, want deze ondersteuning maakt echt het verschil in het slagen van hun opleiding.”
Meer weten over het pré-mbo traject?
Het pré-mbo traject is gestart in schooljaar 2020-2021 en biedt extra begeleiding voor jongeren uit het VSO bij de overgang naar het MBO. Dit project komt voort uit Belofte 1: ‘de overstap naar een nieuwe school.’ Het is bedoeld voor jongeren die extra steun nodig hebben, zoals jongeren met autisme of angststoornissen. In dit traject werkt ROC van Twente samen met de samenwerkingsverbanden VO Twente Noord en Oost en EEGA Plus in Deventer. Een trainer vanuit EEGA plus, verzorgd samen met Lidwien Olthof de trainingen. Deze trainingen zijn vooral gericht op het verbeteren van de sociale- en werknemersvaardigheden.
In de loop van de jaren zijn wijzigingen uitgevoerd om beter aan te sluiten bij de behoefte van de doelgroep. Vanaf 2023-2024 wordt het traject daarom niet langer als ‘extra tussenjaar’ aangeboden, maar krijgen studenten coaching en training parallel aan hun reguliere opleiding bij ROC van Twente.
Wil je meer weten over deze aanpak? Neem gerust contact op met Linda of Lidwien via: lhaverslag@rocvantwente.nl (06-18760725) of liolthof@rocvantwente.nl (06-82143624).