De afgelopen twee jaar bleef het aantal jongeren dat voortijdig school verlaat stabiel. Sterker nog, we zagen dat meer leerlingen op school bleven. Dit schooljaar, 2021-2022, worden heel duidelijk de effecten van de coronapandemie zichtbaar. Meer jongeren verlieten school zonder een startkwalificatie op zak.
“De ontwikkeling in Twente is zorgelijk. We blijven weliswaar onder de landelijke cijfers, maar de stijging in Twente is wel veel groter dan op andere plekken in Nederland. We bewegen daarmee hard naar het landelijke gemiddelde toe”, vertelt Gideon Sterkenburg, kwartiermaker van de Twentse Belofte. “Interpretatie van de cijfers moet voorzichtig gebeuren, tegelijkertijd geven de voorlopige cijfers wel een trend aan.” Met uitzondering van Havo/VWO en MBO-niveau 1 is er overal sprake van een forse stijging van het aantal voortijdig schoolverlaters (vsv). Het vsv-percentage ligt in Twente nog wel onder het landelijk niveau, maar we zijn harder gestegen dan op andere plekken in Nederland.
Waardoor ontstaat deze stijging?
De stuurgroep en regiegroep van de Twentse Belofte zien een aantal ontwikkelingen die de stijging kunnen verklaren:
- jongeren zijn klaar met school: ze hebben onvoldoende motivatie om school af te maken;
- jongeren kozen de verkeerde studie;
- jongeren zitten op een te hoog niveau door de soepelere overgangseisen in de coronaperiode en lopen nu vast;
- het is voor jongeren makkelijk om goed betaald werk te vinden;
- scholen en docenten lopen ook wat op hun tandvlees: lesgeven tijdens de coronaperiode was intensief. Weer gewoon lesgeven in het klaslokaal is niet meer zo gewoon. Deze uitdagingen kosten extra energie.
En nu?
“Preventief doen we wat we kunnen”, stelt Gideon. “Maar er zullen de komende jaren zeker ook herstelacties nodig zijn om jongeren weer terug op school te krijgen. Na de zomer gaan we kijken wie opnieuw beginnen aan een opleiding. En we gaan de jongeren benaderen die we niet in het klaslokaal zien. Kijken hoe we hen weer terug naar school kunnen krijgen. Dat is altijd al een taak, maar nu extra hard nodig.”
Aantal voortijdig schoolverlaters in Twente en Nederland in het schooljaar 2021-2022 (meting april 2022)
Niveau | Aantal vsv in Twente | % stijging vsv in Twente | % stijging vsv in Nederland |
VO Onderbouw | 35 (0,21%) | 257% | 140% |
VMBO Bovenbouw | 27 (0,33%) | 273% | 191% |
Havo VWO Bovenbouw | 41 (0,48%) | 104% | 135% |
MBO 1 | 26 (5,2%) | 96% | 107% |
MBO 2 | 186 (6,5%) | 113% | 123% |
MBO 3 | 117 (2,75%) | 157% | 130% |
MBO 4 | 270 (2,32%) | 139% | 131% |